วันเสาร์ที่ 31 ตุลาคม พ.ศ. 2558

เห็ดฟาง - ข้อมูลวิทยาศาสตร์

เห็ดฟาง


รูปภาพนี้มีลิขสิทธิ์ ห้ามนำไปใช้โดยไม่ได้รับอณุญาต
เห็ดฟาง (ชื่อวิทยาศาสตร์: Volvariella volvacea) เป็นเห็ดรับประทานได้ชนิดหนึ่ง มีการเพาะปลูกในแถบเอเชียตะวันออกและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ใช้เป็นส่วนผสมในการประกอบอาหารเอเชียอย่างแพร่หลาย ชื่อเรียกของมันแม้แตกต่างกันไปในหลายประเทศ แต่ก็ยังมีความหมายว่า เห็ดฟาง เหมือนกัน เห็ดฟางมักพบได้ในรูปแบบสด แต่ก็สามารถพบรูปแบบบรรจุกระป๋องหรืออบแห้งจำหน่ายนอกฤดูเก็บเกี่ยวด้วย
ลักษณะดอกเห็ดอ่อนเป็นรูปไข่หรือรูปสามเหลี่ยมมุมป้าน เมื่อเจริญขึ้นจะปริแตกคงเหลือเยื่อหุ้มรูปถ้วยอยู่ที่โคน ผิวนอกของเยื่อหุ้มส่วนมากจะเปลี่ยนเป็นสีขาวหม่นหรือสีเนื้อ หมวกเห็ดรูปไข่ เมื่อบานเต็มที่เส้นผ่านศูนย์กลาง 4–10 เซนติเมตร กลางหมวกมีขนละเอียดสีน้ำตาลดำหรือสีน้ำตาลแดง ครีบสีขาวแล้วเปลี่ยนเป็นสีชมพูอ่อน ไม่ยึดติดกับก้าน สั้นยาวไม่เท่ากัน ก้านยาว 4–10 เซนติเมตร เส้นผ่านศูนย์กลาง 0.5–1 เซนติเมตร ผิวสีขาวนวลมีขนสีขาว เนื้อเป็นเส้นหยาบสีขาวรวมกันแน่น ตรงกลางก้านกลวง สปอร์รูปรี สีชมพู ขนาด 5–6 × 7–9 ไมโครเมตร ผิวเรียบ
เห็ดฟางตามธรรมชาติเจริญเติบโตบนกองฟางข้าวเป็นกลุ่ม 2–6 ดอก และจะถูกเก็บเกี่ยวในระยะที่ยังเจริญไม่เต็มที่ คือยังเป็นตุ่มกลม ๆ ก่อนที่หมวกเห็ดจะผุดออกมา ซึ่งใช้เวลาประมาณ 4–5 วัน เจริญได้ผลดีที่สุดในภูมิอากาศเขตร้อนที่มีฝนตกชุก เห็ดชนิดนี้ไม่เคยปรากฏประวัติการเพาะปลูกมาก่อนคริสต์ศตวรรษที่ 19 
เห็ดฟางมีลักษณะคล้ายกับเห็ดอีกชนิดหนึ่งมากคือ เห็ดระโงกหิน (ชื่อวิทยาศาสตร์: Amanita phalloides, death cap) ซึ่งเป็นเห็ดพิษ สามารถจำแนกได้ด้วยสีสปอร์ของมัน สปอร์ของเห็ดฟางเป็นสีชมพูอ่อน แต่สปอร์ของเห็ดระโงกหินเป็นสีขาว คนจำนวนมากไม่ทราบถึงข้อเท็จจริงนี้ เก็บเห็ดระโงกหินที่ขึ้นอยู่ทั่วไปไปรับประทาน โดยเข้าใจว่าเป็นเห็ดฟาง ทำให้เสียชีวิตเป็นอันมาก 

ทำไม เห็ดถึงฝ่อง่าย มาดูสาเหตุกัน

ทำไม เห็ดถึงฝ่อง่าย มาดูสาเหตุกัน

  เห็ดฟางยุบ เป็นเพราะอะไร ? เป็นคำถามของพี่น้องชาวฟาร์มเห็ด ที่โทรมาจากอำเภอพิบูลมังสาหารจังหวัดอุบลราชธานี ซึ่งตอนนี้กำลังเพาะเห็ดฟางอยู่ และมีประสบการร์ด้านการเพาะมาแล้วประมาณ 3 ปี พี่น้องเล่าให้ฟังว่า ช่วงที่เห็ดกำลังจะเจริญเติบโตเท่าหัวแม่มือ แล้วทำไมดอกยุบ และเปื่อย แทนที่จะได้เก็บดอกในวันรุ่งขึ้นซึ่งพบว่าเป็นแบบนี้มาหลายรุ่นแล้ว
            อากาศร้อนเกินไปครับ  จากปรากฎการณ์ที่เกิดขึ้นกับพี่น้องชาวฟาร์มเห็ดรายนี้ ซึ่งเป็นปรากฎการณ์ที่มักจะพบโดยทั่วๆ ไปของการเพาะเห็ดฟางแบบกองเตี้ย และเราก็คุยกันอยู่นานพอควร จึงน่าจะสรุปได้ว่าสาเหตุของการเน่า เป็นเพราะอะไร แต่ก่อนอื่นผมใคร่ขอเรียนให้กับพี่น้องชาว KM และพี่น้องชาวฟาร์มเห็ดทราบอย่างนี้ก่อนครับว่า อุณภูมิที่เหมาะสมต่อการเจริญเติบโตของเห็ดฟางนั้นจะแบงออกเป็น 3 ช่วงของการเจริญเติบโต ดังนี้
1. อายุเห็ดฟาง 1-3 วัน แรกต้องการอุณหภูมิสูงประมาณ35-38 องศาเซลเซียส (เริ่มนับ1 จากวันที่เพาะ)
2. อายุเห็ดเห็ดฟาง 4-8 วัน ต้องการอุณหภูมิประมาณ 32-35 องศาเซลเซียส
3. อายุเห็ดฟางตั้งแต่วันที่ 9 ขึ้นไปจะต้องการอุณหภูมิประมาณ 28-32 องศาเซลเซียส
            จากความต้องการอุณหภูมิด้านบนของเห็ดฟางแสดงให้เห็นว่ายิ่งเห็ดฟางออกดอกยิ่งต้องการอุณหภูมิต่ำลงเรื่อยๆ หลังจากที่ผมได้อธิบายเสร็จพี่น้องจากอำเภอพิบูลมังสาหารต้องร้องอ๋อขึ้นมาทันที เพราะอุณหภูมิสูงนี่เองจึงทำให้ดอกเห็ดฟางเน่า
           เทคนิคในการเพาะเห็ดให้สำเร็จ  เป็นสูตรที่เราชาวฟาร์เห็ดพยายามทำความเข้าใจ และได้แลกเปลี่ยนกันมาหลายรอบ และนำไปใช้แล้วได้ผลจึงใคร่ขอฝากต่อแด่พี่น้องชาวฟาร์มเห็ดหน้าใหม่ หากทำได้ 3 ข้อ สำเร็จไปกว่าครึ่งแล้วครับ
1. ใช้หัวเชื้อเห็ดที่ดีมีคุณภาพ
2. ใช้วัสดุเพาะที่ดี มีความเหมาะสม
3. เข้าใจในหลักของการจัดการฟาร์มเห็ดที่ดี กล่าวคือต้องเข้าใจธรรมชาติของเห็ดชนิดนั้นๆ  และรักษาความสะอาดอยู่เป็นนิจ
ที่มา http://mushroomfarn.blogspot.com/2013/06/blog-post_4704.html